Posted on

Oom Piet se hande

EK is ’n groot aanhanger van klein kroeë.

Daardie plek waar jy instap en jy ken almal langs die kroegtoonbank, van die ou omie wat van 10:00 af in die hoek sit en die lewe bepeins oor ’n glas wyn, tot die jong wulpse groep meisies wat flirt vir ’n drankie en die ou toppies wat toeka se stories sit en vertel.

My gunstelinge is die Ba­thurst­­ Arms in Bathurst in die Oos-Kaap, Skebanga’s in Noordhoek (blykbaar maak hulle die beste pizza in die land), Die Waenhuis in Nieu- Bethesda (waar ek altyd gedurende vakansies gewerk het) en hier in Stellenbosch het ek natuurlik ook ’n bekende watergat. Oe, en Mar Azul in Astonbaai is ook nie te vergeet nie!

Mar Azul op Astonbaai se strand.

Tydens my verblyf in Jeffreysbaai het ek ’n klein plekkie in ’n steeg aan die onderkant van Da Gamastraat leer ken met die naam van Hurdy Gurdy’s (vertaal as draai-orreltjie).

Piet Vermaak, die eienaar en barman, was ook ’n musikant en Vrydae kon jy daar na sy musiekgroep luister.

Daar was ook ’n paar locals wat altyd daar rondgehang het. Kobus werk onder die Khoisan en het allerhande stories oor dié kultuurgroep gehad om te vertel.
Hy was daar met Saartjie Baartman se her-begrafnis en baklei steeds hand en tand teen die ontwikkelaars wat die Khoi se geskiedkundige areas onder strandhuise wil toebou.

Die kaptein maak ook altyd ’n draai wanneer hy aan wal kom, en dan hoor ons van al die drama op see.

Oom Piet het self baie stories om te vertel, van sy werk in die regering en sy jare as barman.

Dit het egter nou alles verander. Ek verneem nou die dag dat Hurdy Gurdy’s verkoop is. Die plek se naam is nou Cheers @ J’Bay.

Piet is bedlêend. Hy wil niemand meer sien nie. Sy jare as rocker het hul tol begin eis en sy lyf is moeg.

Die ergste is dat hy gangreen in albei sy hande opgedoen het. Hulle sal dalk nou afgesit moet word. Daar word nog gewag op ’n tweede opinie.

Swaar is my hart as ek wonder hoe ’n musikant maak sonder sy hande.

Posted on

Daai suinige Duitsers

Ek werk myself deesdae in my peetjie in om bietjie ekstra geld te verdien. Dis niks nuut nie, ek doen dit nou al vir die laaste vyf maande, maar ek dink die lang ure raak nou vir my te veel.

Gewoonlik sit ek net een aand ‘n week in by die bar waar ek werk. Dis lekker werk en die geld is gewoonlik genoeg om darem die volgende aand mee te kuier, so ek is heel happy. Laas week het ek egter drie shifts ingesit en dis waar die f-op gekom het.

Ek het Woensdagaand gewerk. Lekker geld gemaak, maar het eers 03:45 die deur agter ons toegetrek en toe is ek vodde. 08:30 was ek egter by die kantoor en reg vir die dag. Later daardie dag het ek verneem ek moet voormalige president FW gaan aanhoor daardie aand. My moeë lyf het ek vol koffie gepomp en die vergadering deurgesit.

Die volgende dag, Vrydag, was ek weer op kantoor, 16:00 deur die traffic huis toe en reggemaak vir my ander jop. Kort na 18:00 in die bar ingestap. 04:00 daar weg om verder te gaan kuier in die enigste plek wat nog oop was… ai…

Volgende oggend weer op my diens vir my day job en 11:00 gaan foto’s neem by ‘n konferensie. 16:00 weer begin werk in die bar.

Nou die harde ure is nie eintlik wat my pla nie. Die geldjies wat ek Woensdag gemaak het, het ‘n lekker shopping spree beteken, maar ek was Saterdagaand van vroeg tot laat op diens – en dit vir ‘n Duitse partytjie!

Nou ek is nou nie rassisties, klassisties of kulturalisties nie (okay, nee ek jok, ek is klassisties), maar die vader alleen weet, daar blerrie Duitsers is suinig.

So het ons ‘n moerse special aan. Baie brannewyn vir baie goedkoop. Ek hardloop die hele aand agter klomp Duitsers uit die Suid-Wes (nie eers van Duitsland nie) wat net wil hê, hê, hê!!!

Teen die einde van die aand is ek uit stock uit. Niks meer brandewyn, vodka of cane nie. Die Tafel Lager is op en die Windhoek ook amper, maar die party gaan aan. Die dronk Duitsers hang oor my bar smeek vir nog drank. Ek ignoreer hulle maar later.

Nadat ek stock getel en afgekas het, tel ek my paar munte wat ek vir tips gekry het. Nou gewoonlik doen jy nogal oraait in daai bar. Veral met ‘n besige aand soos Saterdag, so ek was sommer lus en quit toe ek klaar getel het.

R110.

Ek hou offisieel nie meer van Duitsers nie.

Posted on

Draai, draai op die deuntjie van Afrikaans-wees

As ‘n boeremeisie uit die Groot Karoo is dit eintlik nogal sad om te erken dat ek eers leer dans het toe ek op die Puk geland het.

Nogal snaaks, die Potchefstroom se Universiteit vir Christelike Hoër Onderwys (of die PU vir Coke, Hamburgers en Onrus of wat jy dit ookal wil doop) se naam het nou verander, maar dis nog steeds bekend as die plek waar dans ‘n no-no is, want dit kan dalk lei tot seks.

Ek was nog altyd mal oor lang mans en ek het eenkeer daar in die Impala Hotel ingewals in my te-kort rokkie en in ‘n lang man vasgekyk. Hy het my sommer net daar leer dans. Stappie vir stappie, al om die draaie.

Die lang man het vir ‘n fantastiese, kort liefdesverhouding gesorg, maar daardie danslesse kom nog steeds handig te pas.

Noudat ek in die Matieland bly is daar nogal heelwat plekke wat dié tipe vermaak verskaf. Regte Afrikaanse tunes met die regte beat waar jy tog te lekker kan gooi. Maak nie saak hoe neerhalend jy van daai songs se eentonige beats en horibale lirieke praat nie, maar as hulle begin speel in ‘n plek waar daar ‘n dansvloer is, dan skop jy jou skoene uit en begin skoffel.

So staan ek nou die dag weer in ‘n klub waar die massas in die rondte draai. Ná jare se oefening is dit nou maklik om die regte ritme en dansmaat te kry en dan draai ek tog te lekker saam, maar as jy daar op die kantlyn staan (en weer soos die lelike eendjie op skool voel wat niemand mee wil dans nie) dan verbaas ek my oor hoe die mense verskil.

Jy sien hoe die laaang girl en die kort dude sukkel-sukkel draai, want sy arm tref elke keer haar teen die voorkop en maak haar deurmekaargeswaaide hare nog ‘n bietjie meer soos ‘n kraaines lyk. Die vet girl sweet so op die maat van die musiek, die maer ingenieur kan glad nie by die musiek hou nie en die rugby-speler kom weg daarmee om met ‘n PT-broek die girls te verlei want hy weet hoe om jou reg vas te hou.

Ek het nog altyd gedink ‘n man vry soos hy dans. Daar is mos nou natuurlik probleme in dié teorie (of eerder assumption). Baie mense het mos nooit geleer nie, maar ek het nog altyd gedink dat as ‘n man jou vasgryp en met mening jou in ‘n rigting begin stuur, dat hy jou só van jou voete af sal soen ook. (Ek was al een keer verkeerd bewys deur ‘n Engelse seun wat baie goed kon dans.)

Selfs al is my teorie net 90% akkuraat voel ek nog steeds dieselfde oor een ding – ‘n man moet nou maar eenmaal kan dans om ‘n man in my oë te wees.

Posted on

Now, John at the bar is a friend of mine…

In een van my favourite pubs, in een van my favourite klein dorpies is daar ‘n barman.

John werk al vir baie jare in die hotel-bedryf en ná ‘n onderonsie met sy baas het hy toe getrek na die kleine dorpie met die groot dors. Met sy ondervinding was dit maklik om werk in die local pub los te slaan, en dis waar ek hom gekry het, agt jaar nadat hy soontoe getrek het.

Ek het hom die eerste keer ontmoet toe ek hom moes gaan interview om ‘n profiel te skryf. Dis nou al bietjie lank terug so ek kan glad nie regtig onthou wat hy alles vertel het nie, maar hy was ‘n bekende digter in die area en dus was ‘n storie in orde.

Ek het drie-uur daardie middag in die klein pub ingeloop en nie weer voor die volgende oggend vieruur gewaai nie. Ek moes eers wag vir die band wat daardie aand moes speel. Die twee lang-haar manne wat daar opgedaag het, elk met ‘n kitaar in die hand, ‘n didgeridoo en ‘n drom en het ‘n lekker mengsel van jazz en Bob Dylan gespeel. Die res van die dorp se mense het stadig maar seker die pub gevul, tot daar later ‘n rookwolk binne die plek gehang het.

Nog dromme is uitgeruk en die skare het begin join. Een ou het ‘n fluit uitgehaal en saam begin speel. Almal was deel van dié band. Die kitare is uitgeruil en ander mense het tunes gespeel wat die band self nie kon nie.

Vieruur daardie oggend het ek my massiewe bar tab betaal en die 15km huis toe gery. Gelukkig het ek darem nie self bestuur nie.

Die volgende dag was ek terug. Gelukkig is daar ‘n backpackers bó die pub. En ek het nie regtig weer gewaai nie, nie voordat ek 200km verder langs die kus afgetrek het nie. Ek kon net weer een keer gaan kuier, kort voor ek nog 1000km verder langs die kus afbeweeg het.

Daar is baie mense van daardie dorpie wat ek goed onthou en so dan en wan regtig baie mis, maar die persoon wat ek seker die meeste mis is John, agter die bar. Hy was altyd vol stories van sy avonture en so nou en dan sou hy sy ou kitaar wat agter die bar gelê het vir ingeval iemand ‘n tune wou speel, self optel en die hartseer song wat hy vir sy partner (wat hom later gelos het vir ‘n vrou) geskryf het sing.

Ek is nou gelukkig genoeg om in ‘n area te bly waar daar elke aand ‘n ander band optree. Dis fantasties om soveel verskeidenheid van musiek te kan beleef.

Maar ek mis daardie klein dorpie en John, die barman, se sad tune op sy stok-ou kitaar.

Posted on

Herinneringe van ‘n see-vakansie lank gelede

So staan ek gisteraand in my favourite pub en bier bestel toe daar ‘n vreemde man na my kyk en sê: “Hey, jou naam is mos Ella! Van waar af ken ek jou?”

Ek staan so half en kyk na hom, herken sy gesig maar het nie ‘n idee hoe ek hom ken nie. Ek noem die vier dorpe waar ek die laaste paar jare gebly het op, maar hy was nie in een van hulle nie. Noem toe al ons vakansie-plekke op… toe tref dit my!

Ek het tot sy naam onthou. Einde van standerd nege was ons op ‘n familie-vakansie in Hartenbos. Hy en sy familie en vriende het daar gekamp. Hy was oppad Stellenbosch toe om te kom swot. Vreemd hoe ek al die details kon onthou. Tot die vriendin wat saam met hom daar was se naam kon ek onthou. Sy is blykbaar Londen toe en weer terug. Hulle het nou kontak verloor.

Daar in Hartenbos het ons skelm wyn gedrink by die ordentlike sokkie in die speelpark, weggekruip in die bosse by Die Duine waar hy my voorgestel het aan giggelgras. (Ná bietjie te veel Bacardi was ek so siek soos ‘n hond en het daarna nie weer die guts gehad om dit te probeer nie!) Dit was ‘n vreemde aand, en toe iemand begin fluit-fluit aangestap kom het ons vinnig laat spaander, net vir ingeval dit die polisie is. Ons was immers almal te jonk om te drink

Ons het ook in die droë supertube gesit en het blykbaar gevry… Die supertube kon ek onthou, maar dié detail kon ek natuurlik glad nie onthou nie. Volgens hom kon ek glad nie soen nie. Ek was nog so innocent in daardie jare.

So agt jaar later sit ons in ‘n pub en praat oor die dinge van daardie tyd. Al die skelm rook en drink en vry. Weird.

Dit laat my sommer terugverlang na daardie vakansies. Ons het al die jare gekamp. Al ses van ons in ‘n karavaan so by die see. So baie tyd in die water spandeer dat jy in die aand op jou kampbedjie nog steeds die roering van die branders kan voel.

Deesdae moet ek hard spaar vir ‘n vakansie. Dis nou as ek die tyd kan afkry om te kan weggaan.

Ek’s sommer jaloers toe dié kalant vertel hoe hy vir nuwejaar Thailand toe vlieg. Sommer net vir twee weke. Hy het sommer laas week gou sy kaartjie gekoop om saam met vriende wat in Korea werk te gaan kuier. Dan gaan hy Viëtnam toe vlieg vir ‘n week of so.

Ek dink nie ek het die guts om dit te doen nie. Ek het in elk geval tans nie die geld daarvoor nie, maar ek kon altyd soos ‘n ander vriendin ‘n persoonlike lening aangaan en vir my vakansie betaal oor ‘n tydperk. Dit klink so lekker.

Dis dalk nou tyd dat ek my paspoort uitsorteer.

Posted on

Alwetende barmen, op aandag, met ‘n bottel (en ‘n tissue) in die hand

So staan ek nou die dag op my pos as barlady in een van die oudste pubs in die land. (Goeie manier om ekstra geldjie te maak hier teen die einde van die maand.)

Aan die begin was dit nogal ‘n moeilike aanpassing. Jare is reeds verby vandat ek agter die kroegtoonbank gestaan het, en intussen het ek ‘n baie goeie kliënt van heelwat sulke plekke in heelwat dorpe geword. Waar anders snuffel mens die nuus en die skinder uit?

Die ergste aan die begin was om te onthou om vir die mense hul drankies aan te gee. Jy gooi dit mos nou mooi, vat hul geld, gee hul kleingeld, maar as hulle dan die drankie van die toonbank wil vat, dan raak ek so amper benoud voordat ek besef dis nie myne nie.

Dan is dit natuurlik altyd interessant wat die mense aan die ander kant van die toonbank te sê het. Elke dan en wan vra mense vir my wie ek is, waar ek vandaan kom en hoekom ek daar werk as ek dan nie meer swot nie.

Dis baie snaaks om te sien hoe hulle ewe skielik half stil word wanneer hulle hoor ek werk eintlik by die koerant. (Só moeg vir die kommentaar: “Jis, ons moet nou oppas wat ons sê hoor!”)

Sodra hulle óf vergeet dat ek daar staan, óf vergeet het dat ek eintlik ‘n joernalis is wat pose as barlady óf dat hulle bloot nie besef dat hulle gesprekke heel duidelik gehoor kan word aan die ander kant nie, dit sorg vir ongelooflike vermaak.

Nou die dag staan ek en draught gooi en hoor toevallig hoe die paartjie kort voor die bar sit en gesels. Jy k an sommer sien aan hulle liggaamshouding dat die verhouding nog baie nuut is. Hulle vra vrae oor mekaar en bespreek wat hulle in ‘n verhouding soek. Wel sý praat, hy luister meer.

Hoe later hoe kwater, en toe ek weer by die draught-masjien staan sien ek hoe die girl sommer inlê en die ou langsamerhand begin toegee. Wie sal dan nou nee sê as ‘n oulike meisie met jou flikflooi. Sommer net daar sit die twee toe en vry.

Ek was nog nooit een vir public displays of affection nie, en ek moes maar op my tande byt om nie te vra dat hulle eerder iewers heengaan nie.

Die ergste was dat ek daai situasie al heeltemal te veel beleef het. As jou eerste date in ‘n drinkplek is, moet ek vir jou sê: jammer girl, jy gaan sukkel om hom te hou. Ek dink nie daai dude wil gesels oor wie jy glo die hoof van die huis moet wees terwyl hy nog ‘n shot tequila bestel nie. Ek dink ook nie jy moes daar laaste shot gedrink het nie… dan sou jy dalk gesien het hoe hy bietjie teruggehou het toe jy die eerste keer nader staan vir die soen. Bly eerder weg van ‘n man wat jou so vroeg in die verhouding al paai met ‘n paar drankies. Maak nie saak hóé mooi hy is nie. En wil jy regtig hê jou eerste soen moet in ‘n scruffy bar wees?

Dalk lê die geheim van barman se wysheid juis in hierdie situasie. (Ek het definitief nog nie daai wysheid ontvang nie!) In die eerste plek staan hulle dag-na-dag en kyk hoe elke strooisage afspeel daar reg voor hulle, en verder drink hulle nie soos julle (ons) aan die ander kant nie. Daar staan hulle, doodnugter, en kyk hoe die patrons gekke van hulself (onsself) maak.

En so staan hulle op aandag, gereed vir die dag as die hartseer break-up kom, bottel in die hand, reg om te gooi en te luister, tissue in die hand, terwyl hulle toekyk hoe jy nóg ‘n man wat nie die moeite werd is nie, optel.